Ginseng

Latijnse naam: Panax ginseng
Familie Arliaceae

Geografische Verspreiding: Panax ginseng in Korea en China, verschillende soorten over meerdere werelddelen verspreid.
Groeiplaatsen: heuvels, dalen, wouden, kustgebieden
Botanische omschrijving: enkele tientallen centimeters hoge plant; rechtopstaande gevorkte stengel; ovaalvormige bladeren; groengele bloemen; rode bessen; wortel tot enkele tientallen centimeters diep, vaak antropomorfe vorm
Gebruikte delen: de wortel

De krachtigste ginsengsoort is de Koreaanse ginseng. Deze groeit enkel in Korea en aangrenzende delen van china. Andere ginsengsoorten, zoals de Siberische en de Amerikaanse, hebben eveneens goede kwaliteiten maar kunnen niet aan het prestige van Koreaanse ginseng tippen. "Ginseng versterkt de vijf belangrijkste organen (bedoeld worden; hart, milt, longen, nieren en lever), kalmeert de levensgeesten, geeft harmonie voor de ziel, verslaat angsten, verdrijft boze krachten, doet de ogen stralen, opent het gemoed, verheldert de gedachten en, wanneer men het lange tijd gebruikt, versterkt het lichaam en verlengt op die manier het leven." Dit staat te lezen in het oudste Chinese kruidenboek, de Shen Nung Pen T'sao Ching. Ginseng staat ook in de westerse wereld om zijn veelzijdige medicinale eigenschappen. Ginseng is werkzaam tegen zowel geestelijke vermoeidheid als lichamelijke verzwakking. De geslachtsnaam Panax staat voor panacee, een middel dat 'goed is voor alles'. Ginseng staat bekend als een adaptogeen, wat wil zeggen dat het de processen in het lichaam harmoniseert. Andere adoptogene 'supersterren' zijn schizandra, fo-ti, astragalus en de reishi-paddestoel.

De meest actieve bestanddelen in ginseng zijn verschillende glycosiden. de in ginseng voorkomende glycosiden worden tegenwoordig algemeen ginsenosiden genoemd. Verder zijn vele vitaminen, aminozuren en spoorelementen in ginseng aanwezig. Al deze bestanddelen hebben hun eigen specifieke werking maar zorgen samen voor ginsengs enorme potentieel. Ginseng speelt een unieke rol in het volksgeloof in de landen van herkomst. Gesproken kan worden over de 'mandragora van het Oosten'. Ginseng heeft in ieder geval twee dingen gemeen met mandragora: een wortel die op een mens lijkt, en verhalen en legenden waarin de plant naast de menselijke ook goddelijke krachten werd toegedicht. Wat farmacologische werking betreft is er echter een verschil van dag en nacht tussen beiden; het gebruik van mandragora -hoewel vroeger zeker een belangrijk narcoticum geweest- brengt gote gezondheidsrisico's met zich mee, terwijl ginseng een werking heeft die zowat alle functies van het menselijk organisme ten goede komt.

In The Dictionary of Sacred and Magical Plants schrijft Christian Rätsch het volgende over ginseng: 'De naam Ginseng komt van gin, "mens", en seng, "essentie". De wortel wordt beschouwd als de kristallisatie van de essenties van hemel en aarde in de vorm van een persoon. De levenskrachten van hemel en aarde, of van yin en yang, vertoeven erin. Het is de materiële manifestatie van het spirituele deel der natuur.'

Een andere merkwaardige overeenkomst met mandragora zou zijn dat de plant 's nachts licht geeft. In het hoofdstuk over Mandragora is over dit verschijnsel een plausibele verklaring van Doreen Valiente opgenomen. In het boek Ginseng: de wonderwortel geeft auteur Anton Maria Kirchdorfer een mogelijke verklaring voor het vermeende lichtgeven van ginseng. Ginseng zou namelijk veel meer dan andere onderzochte planten een radioactieve uitstraling hebben. de precieze benaming voor zulke straling is 'mitogenetische radiatie'. De uitleg voor het verschijnsel is de volgende: elke levende cel bezit een bio-elektrisch veld waar een zwakke straling van uitgaat. Deze straling geeft berichten door aan andere organismen, wat deze stimuleert tot mitose, oftewel celdeling. de activering van het menselijke organisme door ginseng zou, volgens de theorie, gedeeltelijk een gevolg zijn van deze uitgestraalde stimulans tor celdeling.

Ginseng kun je op verschillende manieren gebruiken. Je kunt kauwen op een stuk wortel van 2 centimeter, potlooddikte. Fijnmalen tussen de tanden en lang in de mond houden is effectiever dan meteen doorslikken. Thee kun je zetten door een theelepel wortelschraapsel enkele minuten in een halve liter water te koken en daarna te zeven. De pulp die overblijft niet weggooien maar opnieuw gebruiken of opeten. Ginseng kan een onmiddellijk stimulerend effect hebben. Gebruik over een langere periode zorgt voor een meer uitgebreide cumulatieve werking. Over de werking van ginseng nog enkele berichten uit andere boeken. Het fytotherapeutische compendium, een zeer degelijk en omvangrijk werk over de aanwending van kruiden in de geneeskunde, meldt het volgende: "Ginsengextracten oefenen een stimulerende werking uit op het centraal zenuwstelsel. De hersenactiviteit wordt gereguleerd en de reactiviteit van de hersenfuncties wordt verbeterd. In tegenstelling tot bij voorbeeld amfetamine veroorzaakt ginseng geen subjectief excitatiegevoel. De centraal stimulerende eigenschappen werden wetenschappelijk aangetoond. [...] Ginseng heeft adaptogene eigenschappen: het beschermt het organisme tegen ongunstige fysico-chemische factoren zoals bij voorbeeld koude, warmte, ultraviolette of ioniserende stralingen. Ook ten opzichte van virale en bacteriële agenten zou ginseng protectieve eigenschappen bezitten. Ginseng stimuleert de bijnierschors. De urinaire cortoidenconcentratie neemt toe. Dit zou een verklaring kunnen zijn voor de ontstekingswerende en anti-exsudatieve eigenschappen van de drogerij. Het tegengaan van impotentie bij de man en de afrodisiërende eigenschappen moeten in dit verband worden gesitueerd. Ook de gonadotrope eigenschappen zouden ermee in verband staan. Ginseng is omwille van bovengenoemde kenmerken een algemeen tonifiërende drogerij. Voornamelijk tijdens periodes van intense activiteit of tijdens oververmoeiheidsperiodes en ook in de geriatrie wordt ginseng met succes aangewend. Het vervroegd verouderingsproces wordt vertraagd. Besluit: ginsengwortel is een fysisch en psychisch tonicum."

Smart Drugs and Nutrients van Dean en Morgenthaler hielp mede het begrip 'smartdrugs' de wereld in, en is precies daarom voor zekere behoudende medische kringen een doorn in het oog. Het gebruik van medicijnen vanuit hedonistische motieven is blijkbaar niet te verenigen met waarden en wereldbeeld zoals aangehangen door vele westerse medici. "In tegenstelling tot produkten die ontworpen zijn om één speciale ziekte of symptoom te lijf te gaan, heeft ginseng een zeer brede waaier aan gebruiksmogelijkheden. Ginseng is een niet-giftige substantie die de weerstand tegen stress verhoogt. Ginseng heeft de merkwaardige capaciteit alle toestanden in het lichaam te normaliseren en het te beschermen tegen stress en vermoeidheid. Ginseng bevordert de hersenfuncties, de concentratie, het geheugen en de mogelijkheid tot het opslaan van nieuwe informatie. Bovendien kan het de hartslag, de bloedspiegel en het cholesterol verlagen of normaliseren, metabolische functies stimuleren de werking van het endrociene stelsel verhogen. Ook stimuleert ginseng het ciculatiesysteem, vernietigt vrije radicalen, verhoogt de weerstand tegen drugs, alcohol, chemotherapie en andere giftige stoffen. Het verbetert atletische prestaties, verkort de recuperatietijd na inspannende of stressvolle situaties, helpt tegen slapeloosheid en slaapstoornissen, stimuleert het immuunsysteem en bevordert het seksuele functioneren. Het is de mogelijkheid van ginseng om lichaamstoestanden te normaliseren die zorgt voor deze lange lijst van voordelen. De medicinale mogelijkheden van ginseng zijn te danken aan een groep chemicaliën, saponinen (een soort glycosiden) genoemd. Deze beinvloeden het metabolisme van neurotransmitters als serotine en acetylcholine, die van belang zijn voor optimaal mentaal functioneren. [....]'.

Zoals bovenstaande teksten aantonen, worden de kwaliteiten van ginseng tegenwoordig vrij algemeen en zonder voorbehoud onderkend. Ginseng is dan ook een van de meest onderzochte medische kruiden ter wereld.. Van ginseng zijn bij normaal gebruik geen negatieve bijwerkingen te verwachten. Wel zijn er grote verschillen in de kwaliteit van ginsengpreperaten. Kritisch warenonderzoek is dus op zijn plaats. De wortel van de Amerikaanse en Siberische ginseng is bij elke apotheker te bestellen, de prijs ervan is wel een stuk hoger dan die van de meeste andere kruiden.

Introductie Instructie Alruin Absint Betel Blauwe Winde Brandnetel Coleus & Peyote Damiana Doornappel Efedra & Qat Fo-ti / Gotu kola Gifsla Ginkgo & Smartdrugs Ginseng Glidkruid Guarana & Natuurlijke rustgevers Hop & Cafeine Kalmoes Kattekruid Kava & Rookwaren Kolanoot Mandragora Muira - Puama & Afrodisiaca Muskaatnoot & Specerijen Passiebloem & Yage Psilo Rauwolfia Slaapbol Valeriaan Vliegenzwam Wijnruit Yohimbe & Quebracho Eco-Drugs Bibliografie

Met toestemming gepubliceerd door InnoXia - Axel Willekens © 1996 -2009